Lan Viên Cổ Tích, nơi ký ức sông Hương được kể bằng gốm

1 Giới thiệu Lan Viên Cố Tích

Huế luôn có những góc khuất đầy mê hoặc và Lan Viên Cố Tích chính là một trong số đó. Nằm tại số 120 Nguyễn Phúc Nguyên, cách chùa Thiên Mụ chừng 500m, đây không chỉ là một nhà vườn từ đường. Đây là nơi trú ngụ của Bảo tàng Gốm cổ sông Hương, một thiết chế văn hóa độc bản, nơi lịch sử hàng ngàn năm của vùng đất Cố đô được phản chiếu qua những mảnh gốm vớt từ lòng sông.

Chủ nhân của không gian này là GS.TS Thái Kim Lan. Bà là một trí thức uy tín, giảng viên triết học so sánh tại Đức, nhưng đồng thời cũng là người con nặng lòng với hơi thở của đất mẹ. Lan Viên Cố Tích chính là thành quả của sự kiên trì và tình yêu di sản mà bà cùng người anh trai quá cố (họa sĩ Thái Nguyên Bá) đã dày công vun đắp suốt gần 40 năm.

2 Cẩm nang tham quan Lan Viên Cố Tích

Từ ngày 17/4/2022, Bảo tàng Gốm cổ sông Hương tại Lan Viên Cố Tích đã chính thức mở cửa phục vụ du khách. Đây là bảo tàng ngoài công lập thứ ba tại Huế, mang đến một lựa chọn trải nghiệm sâu sắc và tinh tế.

Vị trí: Số 120 Nguyễn Phúc Nguyên, phường Hương Long, TP. Huế (gần chùa Thiên Mụ). Cách trung tâm thành phố Huế chỉ từ 10-15 phút di chuyển. 

Thời gian mở cửa: Từ 8h00 đến 17h00. Ban đầu bảo tàng mở vào Thứ 7 và Chủ nhật, sau đó mở rộng ra tất cả các ngày trong tuần.

Đặt lịch trước: Đối với đoàn khách từ 5-20 người bạn nên liên hệ qua email gomcosonghuong@gmail.com để có chương trình trải nghiệm tốt nhất.

Bảng giá vé tham quan Lan Viên Cố Tích:

3 Nét đặc sắc không thể bỏ lỡ

3.1 Không gian Lan Viên Cổ Tích nơi quá khứ hiện hữu

Điểm đặc biệt của Lan Viên Cổ Tích nằm ở cách nó giữ lại tinh thần Huế xưa. Không gian vườn rộng khoảng 700m², được bố trí theo kiểu nhà vườn truyền thống, hài hòa giữa cây xanh, lối đi và kiến trúc cổ.

Bước vào đây bạn sẽ cảm nhận ngay sự khác biệt. Không phải kiểu bảo tàng khô cứng, Lan Viên Cổ Tích mang đến cảm giác như đang ghé thăm một ngôi nhà xưa, nơi từng món đồ đều có đời sống riêng. Những hành lang trưng bày gốm, những góc sân tĩnh lặng, hay cách ánh sáng len qua tán cây đều tạo nên một trải nghiệm rất “đời”.

3.2 Bộ sưu tập gốm cổ linh hồn của Lan Viên Cổ Tích

Điểm nhấn quan trọng nhất của Lan Viên Cổ Tích chính là Bảo tàng Gốm cổ sông Hương nằm bên trong khuôn viên. Đây là nơi lưu giữ hơn 5.000 hiện vật, phần lớn được trục vớt từ lòng sông Hương trong suốt gần 40 năm sưu tầm.

Những món đồ tưởng chừng bình dị như bình, vò, chén, bát, chum, hũ… lại chính là những “chứng nhân” của lịch sử. Chúng mang dấu vết của nhiều nền văn hóa khác nhau, từ tiền Sa Huỳnh, Sa Huỳnh, Champa cho đến Đại Việt và triều Nguyễn.

Điều khiến Lan Viên Cổ Tích trở nên đặc biệt là tất cả những hiện vật này đều được tìm thấy trong phạm vi địa lý hẹp, chủ yếu quanh khu vực Huế. Chính vì vậy, bộ sưu tập không chỉ có giá trị về mặt thẩm mỹ mà còn giống như một “cuốn sử bằng hiện vật”, ghi lại sự hình thành và phát triển của vùng đất này qua hàng nghìn năm.

3.3 Hành trình 40 năm và câu chuyện phía sau Lan Viên Cổ Tích

Ít ai biết rằng, để có được Lan Viên Cổ Tích như ngày hôm nay là cả một hành trình dài đầy tâm huyết. GS.TS Thái Kim Lan cùng anh trai là cố họa sĩ Thái Nguyên Bá đã dành gần 4 thập kỷ để sưu tầm những hiện vật từ sông Hương và các con sông khác như sông Bồ, sông Ô Lâu.

Ban đầu, đó chỉ là một nỗ lực cá nhân để hiểu hơn về lịch sử Huế. Nhưng theo thời gian, bộ sưu tập ngày càng lớn, trở thành một kho tư liệu quý hiếm. Và rồi Lan Viên Cổ Tích ra đời như một cách để chia sẻ những giá trị đó với cộng đồng.

Chủ nhân của nơi này từng chia sẻ rằng, bà từng mơ về một trường đại học tư nhân. Dù giấc mơ đó không thành hiện thực, nhưng Lan Viên Cổ Tích lại trở thành một “trường học nhỏ”, nơi mọi người có thể tiếp cận lịch sử và văn hóa bằng trải nghiệm trực tiếp.

3.4 Điểm hẹn văn hóa

Một trong những lý do khiến Lan Viên Cổ Tích trở nên khác biệt chính là cách nó vượt ra khỏi khuôn khổ của một bảo tàng truyền thống.

Ngoài việc trưng bày, nơi đây còn tổ chức nhiều hoạt động mang tính trải nghiệm. Du khách có thể thưởng thức ẩm thực Huế, tham gia các buổi giao lưu văn nghệ, hoặc đơn giản là ngồi lại, lắng nghe những câu chuyện về văn hóa địa phương.

Vào buổi tối, không gian Lan Viên Cổ Tích trở nên sống động hơn với các hoạt động giao lưu. Âm nhạc, ánh đèn và không khí ấm cúng khiến nơi đây giống như một buổi gặp gỡ thân tình hơn là một điểm tham quan.

3.5 Trải nghiệm du lịch “sống chậm” tại Lan Viên Cố Tích

Ghé thăm Lan Viên Cố Tích, bạn không chỉ đi dạo ngắm cổ vật. Bảo tàng mang đến những trải nghiệm đa giác quan:

Khám phá công nghệ số: Bạn có thể dùng mã QR để tìm hiểu thông tin chi tiết về từng hiện vật hoặc trải nghiệm bảo tàng ảo hiện đại.

Chạm vào ký ức: Lắng nghe những câu chuyện về nguồn gốc cổ vật từ chính các hướng dẫn viên tâm huyết.

Ẩm thực cung đình: Nếu may mắn, bạn sẽ có cơ hội thưởng thức bánh pháp lam Huế là món ăn truyền thống được phục vụ ngay tại không gian cổ kính này.

Có thể nói rằng hành trình tham quan tại Lan Viên Cố Tích giống như một chuyến du hành ngược thời gian.

3.6 Phong cách sống thong dong của chủ nhân Lan Viên Cố Tích

GS Thái Kim Lan quản lý Lan Viên Cố Tích với một phong thái thong dong nhưng đầy hiệu quả. Buổi sáng bà đi bơi, trao đổi với thợ tu bổ nhà vườn; buổi chiều bà kết nối với giới văn nghệ sĩ để tổ chức các hoạt động nghệ thuật đỉnh cao.

Lan Viên Cổ Tích từng đón nghệ sĩ saxophone Trần Mạnh Tuấn biểu diễn nhạc Trịnh, đón nhóm Đông Kinh Cổ Nhạc từ Hà Nội vào giao lưu Ca Huế. Nơi đây đã trở thành điểm hẹn của những tâm hồn đồng điệu, từ bạn bè quốc tế đến những người con xa xứ trở về du lịch Huế. Ngay cả trong những ngày lũ chồng lũ hay dịch bệnh bùng phát, khu vườn vẫn bình yên đón nhận những sinh linh mới, những chú chó nhỏ ra đời giữa không gian tĩnh mịch.

4 Kho tàng 5.000 hiện vật: Khi gốm kể chuyện lịch sử

Linh hồn của Lan Viên Cố Tích nằm ở bộ sưu tập gần 5.000 cổ vật gốm sứ. Các hiện vật tại đây không nằm im lìm mà phản chiếu cuộc sống của cư dân Huế từ thời tiền sử đến tận thế kỷ 20. Không gian trưng bày chính được sắp xếp theo chủ đề "Sông Hương – nơi gặp gỡ các nền văn hóa", tập trung vào 108 hiện vật tiêu biểu nhất:

Gốm Tiền Sa Huỳnh & Champa (Cách đây 2.500 – 3.000 năm): Những hũ, bình làm từ đất nung thô sơ nhưng đầy tính biểu tượng, minh chứng cho sự trao đổi văn hóa sơ khai.

Gốm thời Lê Sơ & Lê Trung Hưng (Thế kỷ 17 – 18): Những sản phẩm tinh xảo từ làng nghề Phước Tích, Mỹ Xuyên với lớp men trắng xanh đặc trưng, gắn liền với sinh hoạt thường nhật như bình vôi, bát, chén.

Gốm triều Nguyễn (Thế kỷ 19 – 20): Các món đồ men đa sắc, thể hiện kỹ thuật chế tác đỉnh cao và tầm ảnh hưởng của giao thương quốc tế.

Mỗi món đồ tại Lan Viên Cố Tích là một chứng nhân lịch sử. Chúng giúp du khách hình dung về một diện mạo xứ Huế đầy sống động trước cả thế kỷ 14.

Lan Viên Cổ Tích là minh chứng cho việc di sản không phải là những thứ thuộc về quá khứ đã mất. Di sản vẫn đang sống, đang nảy mầm ngay trong khu vườn xưa của những cô gái tên Lan. Đừng để những lo lắng về hành lý làm hỏng khoảnh khắc bạn thả mình vào sự tĩnh lặng của Lan Viên Cổ Tích. Tại MIA.vn, chúng tôi mang đến những dòng vali cao cấp với hệ thống bánh xe xoay 360 độ linh hoạt, giúp bạn lướt nhẹ nhàng trên mọi nẻo đường Cố đô.