Phố Kỳ Lừa Lạng Sơn: Kinh nghiệm ăn, chơi và trải nghiệm văn hoá từ A đến Z

1 Giới thiệu tổng quan về phố Kỳ Lừa - "Linh hồn" của xứ Lạng

Địa chỉ: phường Hoàng Văn Thụ, thành phố Lạng Sơn.

Xứ Lạng trong tâm trí mình vốn là một vùng đất biên thùy bảng lảng sương mù, nơi có những ngôi đền cổ kính và những món ăn mang hương vị núi rừng không lẫn vào đâu được. Nhưng phải đến khi đặt chân đến phố Kỳ Lừa, mình mới thực sự cảm nhận được một góc nhìn hoàn toàn khác: một sự giao thoa tuyệt vời giữa nét cổ kính trầm mặc và nhịp sống hiện đại, nhộn nhịp.

Càng tìm hiểu về lịch sử, mình càng thêm thán phục tầm nhìn của người xưa. Kỳ Lừa chính là khu phố chợ cổ xưa nhất của xứ Lạng, có gốc rễ hình thành từ tận thế kỷ 17. Công lao lớn nhất thuộc về Hán Quận công Thân Công Tài, một vị quan triều Lê Trung Hưng. Nhận thấy vị trí chiến lược của vùng đất này, ông đã đứng ra san đồi, mở phố, lập nên các phường hội để người dân hai nước Việt - Trung có một nơi chính thống để giao lưu, trao đổi hàng hóa. Trải qua hơn 3 thế kỷ với biết bao biến động, khu phố vẫn giữ nguyên vẹn cái danh xưng "thương cảng" trên cạn đầy tự hào.

Điều khiến mình ấn tượng nhất khi dạo bước ở Kỳ Lừa là sự đa dạng về mặt con người. Đây không chỉ là nơi mua bán thuần túy, mà là không gian giao thoa văn hóa sâu sắc giữa miền xuôi và miền ngược. Đứng giữa lòng phố chợ, bạn sẽ dễ dàng bắt gặp những tà áo chàm của người Tày, người Nùng hòa lẫn với trang phục hiện đại của người Kinh, người Hoa. Họ mang đến đây không chỉ là sản vật, mà còn là tiếng nói, nụ cười và cả những phong tục tập quán đặc trưng, tạo nên một bức tranh nhân văn rực rỡ sắc màu.

2 Hướng dẫn cách di chuyển đến phố Kỳ Lừa từ thực tế của mình

Quãng đường từ thủ đô lên tới thành phố vùng biên khoảng 160km, đường xá cực kỳ đẹp nên tụi mình có rất nhiều phương án để lựa chọn:

• Xe khách / Xe limousine: Đây là cách nhàn nhã nhất mà mình khuyên dùng. Bạn có thể ra bến xe Mỹ Đình, Gia Lâm hoặc Giáp Bát để bắt xe với mức giá dao động từ 100.000 đến 150.000 VNĐ/lượt. Nếu muốn đi xe limousine đưa đón tận nơi thì giá tầm 250.000 VNĐ.
• Phương tiện cá nhân (Ô tô, Xe máy): Đối với những bạn mê cầm lái giống mình, cứ việc vít ga theo tuyến cao tốc Hà Nội - Lạng Sơn hoặc chạy dọc Quốc lộ 1A qua địa phận Bắc Ninh, Bắc Giang là tới nơi. Đường thẳng tắp, chỉ mất khoảng 2,5 đến 3 tiếng chạy xe thôi.

Từ khu vực trung tâm cũ, bạn chỉ cần chọn một trong các trục đường lớn như Bà Triệu, Lương Văn Tri hoặc Trần Đăng Ninh. Chạy xe tà tà chỉ mất khoảng 5 - 7 phút với quãng đường chưa đầy 900m là bạn đã thấy không khí nhộn nhịp của khu phố chợ hiện ra ngay trước mắt.

3 Những trải nghiệm không thể bỏ qua tại phố Kỳ Lừa

Đến Kỳ Lừa mà không tham gia vào 3 hoạt động dưới đây thì coi như chuyến đi của bạn mới chỉ hoàn thành được một nửa thôi đó!

3.1 Đắm mình vào không khí chợ phiên Kỳ Lừa truyền thống

Nếu may mắn đến đây vào các ngày có đuôi số 2 và 7 âm lịch hàng tháng (như ngày 2, 7, 12, 17, 22, 27), bạn sẽ được chứng kiến một ngày hội thực sự. Khác hẳn với những chợ lồng hiện đại, chợ phiên Kỳ Lừa mang một không khí rất mộc mạc.

Bà con từ các bản làng xa xôi trên núi cao sẽ gùi theo những bó rau rừng tươi rói, những con gà đi bộ hay những mớ măng ngọt lịm xuống chợ. Đặc biệt, đây còn là không gian văn hóa lãng mạn khi các nam thanh nữ tú người Tày, Nùng xúng xính trong đồ hội, tụm năm tụm ba hát Sli, hát Lượn để giao duyên và tìm kiếm bạn đời. Những câu hát đối đáp ngọt ngào, sâu lắng vang lên giữa chợ khiến mình cứ đứng ngẩn ngơ nghe mãi không thôi.

3.2 Quẩy hết mình tại không gian Phố đi bộ Kỳ Lừa cuối tuần

Vào các tối thứ 6 và thứ 7 hàng tuần, từ 18h00 đến 24h00, toàn bộ khu vực quanh chợ Kỳ Lừa sẽ khoác lên mình một diện mạo vô cùng hiện đại và sôi động khi biến thành tuyến phố đi bộ. Tại đây, tụi mình sẽ được tham gia vào các trò chơi dân gian tương tác như nhảy sạp, kéo co, ô ăn quan.

Cạnh đó là những nhóm bạn trẻ biểu diễn nghệ thuật đường phố, từ những điệu Shuffle dance hiện đại, bốc lửa cho đến những tiết mục hát chèo, hát then truyền thống. Kinh tế đêm ở đây phát triển cực kỳ mạnh mẽ, biến toàn bộ khu phố thành một lễ hội âm thanh và ánh sáng ngập tràn năng lượng.

3.3 Khám phá chợ đêm phố Kỳ Lừa náo nhiệt và rực rỡ sắc màu

Nếu bạn đi vào những ngày thường không có phố đi bộ thì cũng đừng lo, chợ đêm Kỳ Lừa vẫn hoạt động đều đặn để phục vụ du khách. Cứ tầm chập tối, các gian hàng bắt đầu lên đèn sáng choang, phơi bày ra vô vàn các sản phẩm thủ công mỹ nghệ.

Mình bị thu hút hoàn toàn bởi những sạp hàng bày bán vải thổ cẩm dệt tay với hoa văn cầu kỳ, những chiếc nón lá đặc trưng của người vùng cao, hay những chiếc gối tự làm xinh xắn. Đây là nơi lý tưởng để bạn đi dạo, ngắm nhìn sắc màu văn hóa và chọn cho mình vài món đồ lưu niệm độc lạ.

4 Hành trình khám phá tâm linh và lễ hội đặc sắc

Kỳ Lừa không chỉ có ăn và chơi, nơi này còn ẩn chứa những câu chuyện tâm linh rất linh thiêng gắn liền với lịch sử mở cõi.

4.1 Thăm đền Tả Phủ - Nơi thờ vị "ông tổ" có công mở phố

Nằm ngay giữa lòng khu phố chợ là ngôi đền Tả Phủ cổ kính, uy nghiêm. Đây là nơi người dân xứ Lạng lập ra để phụng thờ và tưởng nhớ công ơn của Hán Quận công Thân Công Tài.

Bước vào khuôn viên đền, thắp một nén nhang thơm, mình được nghe kể về hành trình đầy gian khổ của ông khi xưa: từ một vùng đất hoang vu, ông đã đứng ra tổ chức san lấp mặt bằng, chiêu mộ dân chúng, lập nên 7 phường hội giao thương đầu tiên, đặt nền móng cho sự phồn vinh của Kỳ Lừa ngày nay. Ngôi đền giống như một chứng nhân lịch sử, nhắc nhở thế hệ sau về đạo lý uống nước nhớ nguồn.

4.2 Trải nghiệm Lễ hội Tả Phủ - Kỳ Cùng có một không hai

Nếu có dịp đi du lịch Lạng Sơn vào dịp đầu xuân (từ ngày 22 đến ngày 27 tháng Giêng âm lịch), bạn nhất định phải tham gia lễ hội đền Tả Phủ - Kỳ Cùng. Đây được coi là lễ hội lớn và hoành tráng bậc nhất của tỉnh.

Điểm nhấn làm nên thương hiệu của lễ hội này chính là nghi thức "Kiệu xoay" đầy kịch tính và màn tranh đầu pháo diễn ra vô cùng nảy lửa. Hàng vạn người dân từ khắp nơi đổ về, vây kín các ngả đường xung quanh phố Kỳ Lừa để chứng kiến cảnh chiếc kiệu rước quay vòng vòng như một phép màu và cùng nhau cầu xin tài lộc, may mắn cho cả năm. Không khí lúc đó náo nhiệt và linh thiêng đến mức làm mình nổi da gà!

5 Thiên đường ẩm thực tại phố Kỳ Lừa: Ăn gì ngon?

Hỡi các tâm hồn ăn uống, hãy chuẩn bị một chiếc bụng thật đói trước khi bước vào phố Kỳ Lừa nhé, bởi vì ẩm thực nơi này sẽ khiến bạn quên lối về luôn đó! Một số món đặc sản Lạng Sơn mà bạn nhất định phải thưởng thức có thể kể đến như:

• Vịt quay và lợn quay lá mắc mật: Đây chính là món ăn "linh hồn" mà bạn bắt buộc phải thử khi đến xứ Lạng. Phần bụng vịt, lợn nhồi đầy lá và quả mắc mật rừng, khi cắt ra có màu vàng óng ả như mật ong, da giòn sần sật và dậy mùi thơm lựng.
• Phở chua: Một bát phở chua đầy đủ sẽ có bánh phở dai ngon, thịt xá xíu thái mỏng, thịt vịt quay, lạp xưởng, khoai lang chiên giòn, lạc rang và các loại rau thơm. Linh hồn của món ăn nằm ở phần nước sốt màu vàng nâu có vị chua chua ngọt ngọt. Trộn đều tất cả lên và thưởng thức, bạn sẽ cảm nhận rõ vị thanh mát, giòn rụm, béo ngậy.
• Khâu nhục: Món ăn truyền thống của người Tày, Nùng được chế biến cực kỳ công phu từ thịt ba chỉ hoắc qua nhiều công đoạn hấp, rán, kho cùng các vị thuốc bắc. Miếng thịt mềm đến mức như tan ra ngay khi vừa chạm vào đầu lưỡi, ăn kèm với xôi nóng hay bánh mỳ vào buổi tối thì hết sảy.
• Bánh cuốn trứng: Lớp vỏ bánh mướt mịn tráng mỏng trên nồi hơi, đập thêm một quả trứng gà vào giữa rồi cuộn lại. Khi ăn, bạn sẽ chấm vào bát nước dùng ninh từ xương ống kèm thịt băm và hành phi thơm lừng.
• Bánh áp chao và Bánh coóng phù: Nếu đi vào mùa đông, hãy sà vào một quán ven đường để thưởng thức đĩa bánh áp chao nhân thịt vịt giòn rụm, hoặc bát bánh coóng phù (giống bánh trôi tàu) nóng hổi, ngọt ngào vị đường phèn và ấm nồng vị gừng già.

Phố Kỳ Lừa là cuốn thước phim sống động, lưu giữ trọn vẹn những giá trị lịch sử lâu đời, những nét đẹp văn hóa tinh tế và hơi thở nồng hậu của con người xứ Lạng. Sự kết hợp hài hòa giữa nét cổ kính của ngôi đền cổ, vẻ mộc mạc của phiên chợ vùng cao cùng sự sôi động, lung linh của tuyến phố đi bộ hiện đại đã tạo nên một Kỳ Lừa vô cùng quyến rũ, không thể trộn lẫn với bất kỳ nơi nào khác. Xách balo lên và đi thôi!