Phú Thiện Gia Lai có gì? Review chuyến đi bụi ngắm hồ Ayun Hạ và nghe kể chuyện Vua Lửa

1 Phú Thiện trong mắt mình - Không chỉ là một "vựa lúa" bạt ngàn

Thú thật là trước khi đi, mình không kỳ vọng quá nhiều vào Phú Thiện. Nghĩ bụng một huyện thuần nông, lại nằm ở vùng lòng chảo Đông Nam Gia Lai thì chắc chỉ có ruộng lúa với nắng cháy da thôi. Nhưng mình đã nhầm to, nhầm một cách đầy sung sướng!

Phú Thiện cách trung tâm Pleiku tầm 30km đến 45km tùy địa điểm bạn muốn tới. Từ Pleiku, mình đi theo Quốc lộ 14 hướng Buôn Ma Thuột. Chạy qua những rặng cà phê xanh ngắt chừng vài chục cây số đến ngã ba Chư Sê thì rẽ trái vào Quốc lộ 25.

Cảm giác đi xe máy đổ dốc từ Chư Sê xuống thung lũng Phú Thiện phê cực kỳ luôn mọi người ạ. Toàn bộ vùng lòng chảo hiện ra trước mắt mình với những thảm lúa xanh mướt (hoặc vàng óng nếu trúng mùa gặt) trải dài tít tắp, được ôm trọn bởi dòng sông Ayun uốn lượn. Đường sá ở đây bây giờ siêu ngon, 100% đường trục xã đã được bê tông hóa thẳng tắp, cứ bật định vị là phóng vèo vèo, không sợ ổ gà, ổ voi gì đâu.

2 Nên đi Phú Thiện Gia Lai vào mùa nào thì "chill" nhất?

Vùng lòng chảo này có hai mùa mưa - khô rõ rệt. Mình đi vào tầm đầu năm, trúng mùa khô (từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau). Thời tiết nắng ráo, ban ngày trời xanh ngắt, gió lồng lộng thổi từ sông vào nên không bị hanh khô quá mức. Theo mình, đây là thời điểm lý tưởng nhất để các bạn đi bụi vì đường đất vào các buôn làng rất khô ráo, tha hồ leo núi, cắm trại ngoài trời.

3 Nhật ký 5 tọa độ "gây thương nhớ" mình đã check-in ở Phú Thiện

Phú Thiện hoang sơ đến mức nhiều chỗ mình đến chẳng thấy bóng dáng một khách du lịch nào, cảm giác như một mình một cõi, tự do tự tại vô cùng.

3.1 Di tích Plei Ơi – Nơi mình ngỡ ngàng trước huyền thoại Vua Lửa

Điểm đến đầu tiên và cũng là nơi mình tò mò nhất chính là làng Plei Ơi (xã Chư A Thai), cách Pleiku tầm 60km. Đây là nơi sinh sống của đồng bào Jrai và là mảnh đất thiêng lưu giữ câu chuyện về các đời Vua Lửa (Pơtao Apui) cùng thanh gươm thần cầu mưa tiến vua ngày xưa.

Đến đây, mình được một chú người bản địa dẫn đi xem khu nhà sàn truyền thống và khu nhà mồ xù xì, nhuốm màu thời gian. Nghe chú kể về nghi lễ cầu mưa bằng gươm thần mà mình cứ há hốc mồm vì cuốn như đang nghe sử thi. Không gian ở Plei Ơi có một chút gì đó rất linh thiêng, trầm mặc, khiến một đứa vốn tăng động như mình cũng phải tự động đi nhẹ, nói khẽ lại.

3.2 Hồ Ayun Hạ và Núi Đá - Góc "sống ảo" bao ngầu, bao mát

Rời Plei Ơi, mình phi xe đến hồ Ayun Hạ, công trình thủy lợi lớn nhất Tây Nguyên. Cảm giác vừa ra khỏi rặng cây, đập vào mắt là mặt hồ mênh mông xanh biếc, nước trong veo phẳng lặng như gương nó đã gì đâu á! Nắng nóng ngoài đường bay biến sạch trong vòng một nốt nhạc nhờ những cơn gió mát rượi từ lòng hồ thổi vào.

Ngay sát hồ là dãy Núi Đá Ayun Hạ với những vách đá hình thù kỳ dị xếp chồng lên nhau như có bàn tay ai sắp đặt. Mình đã thử leo lên một mỏm đá cao, đứng từ trên đó nhìn xuống dòng sông Ayun lững lờ trôi phía dưới, cảm giác ôm trọn cả đại ngàn vào lòng, thích không tả xiết!

3.3 Nhà bố phí - Trải nghiệm làm "nông dân" miền sơn cước

Cái tên nghe lạ tai này thực chất là một khu vườn sinh thái ngập tràn sắc xanh của cây ăn trái. Mình ghé vào đây vào tầm quá trưa, được chủ vườn đón tiếp siêu nhiệt tình.

Cảm giác đi chân đất dưới những tán cây mát rượi, tự tay hái những quả chín mọng ăn ngay tại chỗ nó sướng lắm mọi người. Mình còn được mấy anh chị ở đây chỉ cho cách nhặt rau rừng và nấu mấy món ăn dân dã chuẩn vị địa phương. Bạn nào thích kiểu du lịch chữa lành, hòa mình vào cỏ cây thì đây là góc trú ẩn điểm 10 luôn.

3.4 Cầu Thủy Lợi - Cây cầu có những bậc thang "vô cực" uốn lượn

Chỗ này nằm ngay trong hệ thống xả nước của hồ Ayun Hạ. Cây cầu xi măng uốn lượn mềm mại quanh dòng nước đổ, tạo nên những bậc thang nhìn từ xa trông giống như những phím đàn khổng lồ.

Mình đứng ở đây bấm đại vài kiểu ảnh vào lúc xế chiều mà lên hình nhìn nghệ nghệ, chất chơi lắm. Tiếng nước chảy rầm rì bên dưới kết hợp với không gian vắng lặng xung quanh tạo nên một chiếc view chill cuối tuần cực kỳ đáng tiền.

3.5 Chợ chiều Ayun Hạ – Nơi mình bị hớp hồn bởi sự chất phác

Tầm 4 giờ chiều, mình tạt qua chợ chiều Ayun Hạ. Ôi, cái chợ đúng chất vùng cao, không có tiếng loa đài ầm ĩ, không có cảnh chèo kéo hay nói thách. Bà con người Jrai gùi đủ thứ rau rừng, củ quả trên rẫy xuống, bày biện đơn sơ trên những tấm bạt nhỏ.

Mình mua được một ít gia vị lạ tai về làm quà và ăn thử mấy món bánh rán nóng hổi ngay tại chợ. Người dân ở đây hiền khô, thấy mình cầm máy ảnh là cứ cười bẽn lẽn, thân thiện vô cùng.

5 Chuyện ăn uống, ngủ nghỉ: Thực tế không "sang chảnh" nhưng cực ấm lòng

Đi Phú Thiện thì bạn xác định tinh thần là loại bỏ ngay ý nghĩ về những resort 5 sao hay nhà hàng Âu Mỹ đi nhé. Ở đây mọi thứ mộc mạc y như tính cách con người vậy.

5.1 Bữa cơm dẻo quánh hương phù sa sông Ayun

Bữa tối hôm ấy, mình được ăn cơm nấu bằng gạo ST25 - sản vật được trồng ngay trên những cánh đồng mẫu lớn của Phú Thiện. Hạt cơm trắng ngần, dẻo quánh, nhai kỹ thấy vị ngọt đậm đà, thơm lừng hương lá dứa.

Ăn kèm với cơm là món cá lăng lòng hồ Ayun Hạ nướng ống tre chấm muối ớt kiến vàng. Vị ngọt của cá suối tươi, vị cay nồng của ớt rừng và vị chua chua bùi bùi của kiến vàng hòa quyện... Ôi thôi, mình đánh liền một mạch ba bát cơm đầy mà vẫn thèm! Trước khi về, mình còn tranh thủ gom mấy hũ mật ong rừng và bò một nắng để mang về làm quà cho gia đình.

5.2 Về chỗ ở thì sao?

Vì du lịch Phú Thiện chủ yếu là tự túc hoang sơ, mình lựa chọn nghỉ tại một nhà nghỉ bình dân ngay trung tâm thị trấn với giá chỉ 200k/đêm, phòng ốc sạch sẽ, chủ nhà siêu dễ tính. Nếu bạn nào đi nhóm đông và muốn trải nghiệm "đến tận cùng", có thể liên hệ xin ngủ lại nhà sàn của bà con trong buôn, tối đốt lửa trại, uống rượu cần thì vui hết nấc.

Chuyến đi bụi Phú Thiện Gia Lai vừa rồi đối với mình như một liều thuốc tinh thần cực mạnh. Nó kéo mình ra khỏi những bộn bề, khói bụi của phố thị để ném mình vào cái hoang dại, thuần khiết nhất của đại ngàn Tây Nguyên. Nếu trong năm 2026 này, bạn muốn tìm một mảnh đất mới lạ, muốn nghe tiếng cồng chiêng bên bếp lửa nhà sàn và muốn thấy một Tây Nguyên mộc mạc, nguyên bản nhất thì hãy xách balo lên và đi Phú Thiện ngay đi. Đảm bảo cái tình của con người và cái đẹp của cảnh vật nơi đây sẽ không làm bạn thất vọng đâu!