1 Tengger trong mắt mình: Tiếng gọi hoang dại từ đại mạc Nội Mông
Mọi người thường nghĩ sa mạc chỉ có một màu vàng chết chóc và khô cằn đúng không? Mình cũng từng nghĩ vậy cho đến khi đặt chân đến rìa Tengger - dải cát khổng lồ rộng 43.000 km2 nằm vắt vẻo qua ba vùng Nội Mông, Ninh Hạ và Cam Túc. Trong tiếng Mông Cổ cổ, Tengger có nghĩa là "ý chí thần thánh" hay "bầu trời bao la", và cái cách đại mạc này nuốt chửng tầm mắt của mình đã chứng minh cái tên đó chuẩn không cần chỉnh.
Sa mạc Tengger khiến mình "mắt chữ A, mồm chữ O" khi chứng kiến sự rộng lớn của sa mạc lớn thứ tư Trung Hoa. Ảnh minh hoạ: China Daily
Bỏ lại những ồn ào của phố thị, đứng trước Tengger, mình bỗng thấy mình nhỏ bé như một hạt bụi. Gió rít qua các triền cát tạo nên những âm thanh u u nghe như tiếng rì rầm của đất mẹ. Cái không gian cô độc, nguyên bản nhưng đầy quyền lực ở đây có một sức hút ma mị, kích thích cái máu liều của một đứa thích đi bụi như mình đến mức tối đa.
2 Mình đã chọn thời điểm nào để không bị "nướng chín" giữa sa mạc?
Đi phượt sa mạc mà chọn sai mùa là coi như xong phim luôn nha các bạn. Khí hậu ở đây khắc nghiệt kinh khủng, mùa hè thì nóng chảy mỡ trên 40°C còn mùa đông thì đóng băng xuống -25°C.
Tụi mình lên lịch đi vào đầu tháng 10 (giữa mùa thu). Trời ơi, thời tiết phải nói là chiều lòng người hết nấc! Ban ngày nắng rực rỡ nhưng không bị hầm hập, gió thổi mát rượi, bầu trời xanh ngắt một màu tương phản cực gắt với nền cát vàng óng.
Đi tầm này cái sướng nhất là không lo bị những trận bão cát hung hãn quét qua như mùa hè, khí hậu lại dịu mát, lội bộ chụp choẹt cả ngày cũng không thấy mệt. Nếu bỏ lỡ mùa thu, mọi người có thể đi tầm tháng 4 - tháng 5 (mùa xuân), lúc này chim di cư bay về các lòng hồ ngầm nhiều lắm, cảnh sắc có thêm chút sức sống của cỏ cây đổi màu.
3 Nhật ký "bầm dập" và 4 trải nghiệm sướng run người tại Tengger
Chuyến đi của mình là chuỗi những pha thử thách lòng dũng cảm, đổ mồ hôi hột nhưng đổi lại là những khung hình "độc nhất vô nhị".
3.1 Sững sờ trước Hồ Ulan - Khi "Trái tim Trái đất" hiện ra mồn một
Mục đích lớn nhất của mình khi mò mẫm vào sâu trong lõi sa mạc chính là hồ Ulan. Sau một hồi lội bộ bở hơi tai, cái hồ nước màu đỏ rượu vang gắt hiện ra giữa những cồn cát vàng nhấp nhô khiến cả đám đứng hình mất vài giây. Màu đỏ kỳ lạ này là do sự kết hợp của nồng độ khoáng chất cao và các loài vi khuẩn chịu mặn (halophilic) cùng loài tảo Artemia tạo nên.
Hồ Ulan khiến mình vỡ oà trước cảnh sắc rực rỡ: có màu đỏ rượu vang nổi bật giữa những cồn cát vàng. Ảnh minh hoạ: CGTN
Kinh nghiệm xương máu của mình: Đến đây là phải có flycam! Khi mình điều khiển máy bay cất cánh lên độ cao tầm 150m, nhìn vào màn hình điện thoại mà da gà nổi rần rật. Hồ Ulan hiện lên trọn vẹn là một hình trái tim khổng lồ với những rãnh nước chia nhánh ngoằn ngoèo nhìn không khác gì những huyết mạch đang chảy. Cảm giác nhìn thấy một thực thể sống động như "trái tim" đang đập giữa lòng đại mạc chết chóc nó vi diệu và choáng ngợp vô cùng.
3.2 Tour "hành xác" Ngũ Hồ bằng xe địa hình mui trần khi đến sa mạc Tengger
Để sờ tận tay vào hồ Ulan và 4 hồ nước ngầm khác (Hồ Thiên Nga, Hồ Lạc Đà, Hồ Guitar, Hồ Đàn Đàn), tụi mình phải thuê xe Buggy chuyên dụng của dân bản địa. Chiếc xe mui trần không kính, bánh to oành xé cát chạy phăng phăng.
Bác tài xế ở đây chắc toàn là cựu tay đua hay sao ấy, họ cứ nhấn ga cho xe lao thẳng lên những đỉnh đụn cát dựng đứng rồi bất ngờ thả trôi tự do, đổ dốc 90 độ xuống lòng hồ. Cả đám trên xe cứ gọi là la hét khản cả cổ, tim bắn ra ngoài theo từng cú bốc đầu, ôm cua khét lẹt trên cát. Gió rít bên tai, cát bay rạt rạt táp thẳng vào mặt, ê ẩm cả người nhưng mà nó đã, một cảm giác kích thích adrenaline cực đại!
3.3 Check-in Shapotou: Khúc giao hưởng giữa cát vàng và sông mẹ Hoàng Hà
Rời vùng lõi sa mạc, tụi mình ghé khu thắng cảnh Shapotou ở Trung Vệ. Nơi đây sở hữu một cảnh tượng độc nhất vô nhị: dòng sông Hoàng Hà cuồn cuộn phù sa uốn một đường cong mềm mại ngay sát vách cát vĩ đại của sa mạc.
Shapotou là nơi dòng Hoàng Hà cuồn cuộn tuôn đổ ngay sát sa mạc. Ảnh minh hoạ: TripAdvisor
Tại đây, mình đã chơi trò trượt cát từ độ cao hàng trăm mét, cảm giác cơ thể lao vút xuống dưới dốc cát dựng đứng siêu phê. Chưa hết, mình còn leo lên chiếc bè làm bằng da cừu bơm phồng, phương pháp di chuyển cổ xưa của người dân Tây Bắc Trung Quốc, để thả trôi lững lờ trên dòng Hoàng Hà, nhìn ngắm một bên là đại mạc mênh mông, một bên là làn nước đỏ ngầu phù sa.
3.4 Đêm không ngủ: Tiệc nướng BBQ và săn Ngân hà giữa đại mạc
Khi bóng tối bao trùm, Tengger lạnh ngắt cực nhanh. Tụi mình quây quần bên đống lửa trại rực hồng, vừa sưởi ấm vừa nhai những xiên thịt cừu nướng cành liễu đỏ thơm phức. Do không bị ô nhiễm ánh sáng nên bầu trời đêm ở sa mạc trong vắt như một tấm kính.
Đêm về là lúc mình mong đợi nhất, vì được tổ chức tiệc BBQ và ngắm dải ngân hà giữa đại mạc hùng vĩ. Ảnh minh hoạ: Tourisme Chine
Chỉ cần ngửa đầu lên là dải Ngân hà (Milky Way) lấp lánh hiện ra rõ mồn một như một dải lụa sao bạt ngàn. Khách sạn lều còn tâm lý chuẩn bị sẵn kính thiên văn, lần đầu tiên trong đời mình được nhìn thấy rõ mồn một vành đai sao Thổ bằng mắt trần, cảm xúc lúc đó thực sự vỡ òa, quên sạch cái lạnh cắt da của đêm sa mạc.
4 Chuyện ngủ nghỉ giữa cát: Trải nghiệm lều trại hoang dã
Dịch vụ ở Tengger giờ xịn sò lắm, có hai kiểu cho các bạn lựa chọn tùy theo độ chịu chơi:
- Khách sạn Desert Star: Khu này sang chảnh bậc nhất Trung Vệ, các phòng nghỉ là những cabin vách kính thiết kế như một ngôi sao khổng lồ rơi xuống sa mạc. Ở đây thì tiện nghi 5 sao, nằm trong phòng bật điều hòa ngắm hoàng hôn ngoài bãi cát, cực hợp cho các cặp đôi.
- Cắm trại thực thụ (Lựa chọn của mình): Để đúng chất đi bụi, tụi mình chọn ngủ lều trại dã chiến gần Hồ Thiên Nga. Nói là lều chứ bên trong lót nệm êm phao, chăn bông dày sụ. Đêm nghe tiếng gió rít qua vách lều rần rập, sáng ra chỉ cần kéo khóa lều là thấy mặt trời rực đỏ đang nhô lên từ sau đụn cát. Trải nghiệm hoang sơ này đáng giá từng xu!
5 Lấp đầy chiếc bụng đói bằng những món đặc sản "đẫm thịt"
Ẩm thực vùng Tây Bắc Trung Quốc không dành cho những ai thích ăn thanh đạm đâu nhé, món nào món nấy ngập tràn thịt cừu và gia vị cay nồng.
- Thịt cừu xé tay Alashan: Cừu ở đây chạy bộ trên cát, ăn thảo mộc sa mạc nên thịt chắc, ngọt và không có một tí mùi hôi nào. Thịt được luộc mộc mạc, tụi mình cứ dùng tay xé từng thớ thịt mọng nước rồi chấm vào nước sốt tỏi giấm. Ôi chu choa, vị ngọt của thịt quyện với cái chua cay của sốt ăn đưa miệng dã man.
- Thịt cừu nướng cành liễu đỏ: Người ta dùng cành cây liễu đỏ tươi để xiên thịt cừu rồi đem nướng trên than hồng. Tinh dầu từ cành liễu tiết ra khi gặp nhiệt, thấm sâu vào thịt tạo nên một mùi thơm gỗ tự nhiên cực kỳ đặc trưng, cắn một miếng mỡ màng béo ngậy tan chảy trong miệng.
- Trà sữa lúa mạch: Đi ngoài nắng về mà được hớp một bát trà sữa lúa mạch ấm nóng của người bản địa là tỉnh cả người. Trà có vị mặn nhẹ, bùi béo, ăn kèm với miếng bánh mì naan nướng lò đất cắn rôm rốp là đủ năng lượng để tiếp tục chiến đấu với cát.
Thịt cừu là món khiến mình nhớ nhất, có chút mằn mặn, thịt săn chắc, mọng nước. Ảnh minh hoạ: TripAdvisor
6 Những lưu ý sinh tồn để không biến chuyến đi thành "thảm họa"
Sa mạc đẹp nhưng nguy hiểm, đây là những thứ bắt buộc phải găm vào đầu trước khi lên đường:
- Để lên hình chất: Hãy chọn quần áo màu trắng, be hoặc đỏ rực để tương phản với màu cát vàng, lên ảnh bao đẹp. Đêm sa mạc lạnh buốt xuống dưới 0°C nên bắt buộc phải mang theo áo phao dày hoặc áo khoác gió chuyên dụng.
- Chuẩn bị đủ vật dụng bảo vệ cơ thể: Kem chống nắng SPF 50+, kính râm, khăn trùm đầu đa năng để che kín mũi miệng khi bão cát nổi lên và son dưỡng môi là những thứ vật bất ly thân. Không có chúng là da bạn sẽ bong tróc, nứt nẻ ngay sau vài tiếng phơi nắng đấy.
Chuyến đi bụi sa mạc Tengger đầu năm 2026 đã để lại cho mình vô vàn vết rám nắng trên da, một đôi giày đầy cát nhưng đổi lại là những ký ức vô giá. Được đứng trước "Trái tim Trái đất" đỏ rực, được hét vang khi xe đổ dốc cát hay nằm ngửa mặt lên ngắm trọn dải Ngân hà là những trải nghiệm mà tiền bạc không thể mua được. Nếu bạn đã chán những bãi biển êm đềm, muốn thử thách giới hạn cam go của bản thân thì hãy xách balo lên và thẳng tiến đến Tengger ngay đi, đại mạc hoang dại này chắc chắn sẽ không làm bạn thất vọng đâu!







