Than Uyên (Lai Châu): Hành trình về miền 'Đất gió' và những trải nghiệm khó quên

1 Than Uyên - "Viên ngọc quý" giữa lòng Tây Bắc

Địa chỉ: đông Nam tỉnh Lai Châu.

Nếu có một vùng đất vừa có cái hùng vĩ của núi non, cái bao la của những cánh đồng lúa dạt dào, lại vừa có cái lãng mạn của những vịnh hồ xanh ngắt, mình sẽ nghĩ ngay đến Than Uyên. Nằm nép mình dưới chân dãy Hoàng Liên Sơn, Than Uyên giống như một "viên ngọc quý" đang tỏa sáng theo một cách rất riêng, mộc mạc và nguyên bản giữa lòng Tây Bắc.

Điều làm mình ấn tượng nhất khi đặt chân đến đây chính là danh hiệu "Đất gió" đầy kiêu hãnh. Do đặc điểm địa hình lòng chảo độc đáo, vùng đất này quanh năm đón nhận những luồng gió mát lành, phóng khoáng thổi qua các thung lũng rộng lớn. Không chỉ vậy, nơi đây còn tự hào sở hữu cánh đồng lúa lớn thứ ba toàn vùng Tây Bắc - Mường Than. Một dải lụa xanh mướt hoặc vàng óng tùy mùa, trải dài tít tắp đến tận chân trời, đủ sức làm xiêu lòng bất kỳ kẻ lữ hành khó tính nào.

2 Đến Than Uyên vào mùa nào là đẹp nhất?

Theo kinh nghiệm đi lại của mình, Than Uyên Lai Châu mùa nào cũng có cái tình riêng, nhưng đẹp nhất và rực rỡ nhất thì phải kể đến 3 mốc thời gian sau:

- Mùa lúa chín (Tháng 9 – Tháng 10): Đây là lúc Than Uyên bước vào mùa lễ hội gặt hái. Cả thung lũng Mường Than rộng lớn sẽ được nhuộm một màu vàng óng ả, thơm hương lúa mới ngọt ngào, tạo nên một bức tranh phong cảnh rực rỡ vô cùng.

- Mùa lễ hội và Tết Độc lập (Tháng 9): Đi trùng vào dịp 2/9, tụi mình sẽ được hòa mình vào không khí ngày hội lớn nhất năm của đồng bào các dân tộc nơi đây. Khắp các ngả đường rực rỡ sắc cờ hoa và trang phục truyền thống, nhộn nhịp vô cùng.

- Mùa xuân (Tháng 1 – Tháng 2): Giai đoạn sau Tết Nguyên đán, thiên nhiên Than Uyên bừng tỉnh với sắc xanh non mơn mởn. Đặc biệt, tụi mình sẽ có cơ hội tham gia lễ hội Lùng Tùng (lễ xuống đồng) của người Thái để cầu mong một năm mưa thuận gió hòa.

3 Kinh nghiệm di chuyển đến Than Uyên

Đường lên Than Uyên giờ đã thuận tiện hơn trước rất nhiều, tụi mình có thể linh hoạt lựa chọn phương tiện tùy theo sở thích trải nghiệm nha.

Nếu muốn một chuyến đi thảnh thơi, ngủ một giấc là đến nơi thì xe khách giường nằm là lựa chọn số một. Tụi mình có thể dễ dàng ra bến xe Mỹ Đình hoặc Giáp Bát để bắt các chuyến xe chạy thẳng đến bến xe Than Uyên.

Thời gian di chuyển dao động khoảng 5 - 6 tiếng. Mức giá vé tham khảo rất bình dân, chỉ tầm 250.000 – 300.000 VNĐ/lượt cho một vị trí giường nằm thoải mái.

Đối với hội đam mê off-road và thích tự do dừng đỗ chụp ảnh như mình thì tự lái xe luôn mang lại cảm giác phấn khích nhất. Cung đường lý tưởng và đẹp nhất mà mình gợi ý cho các bạn là kết hợp lịch trình Mù Cang Chải (Yên Bái) - vượt đèo Khau Phạ - chạy thẳng theo Quốc lộ 32 để qua Than Uyên.

Hoặc tụi mình cũng có thể đi theo hướng Sa Pa (Lào Cai) – vượt đèo Ô Quy Hồ – qua Tân Uyên rồi rẽ về Than Uyên. Những khúc cua tay áo uốn lượn giữa một bên là vách núi đồi, một bên là thung lũng sâu sẽ là trải nghiệm khiến bạn nhớ mãi không quên.

4 Những địa danh du lịch "vạn người mê" tại Than Uyên

Đến Than Uyên chơi gì? Hãy ghim ngay 5 tọa độ check-in xuất sắc này vào lịch trình của bạn:

4.1 Cánh đồng Mường Than - "Cánh đồng cổ tích" giữa lòng Than Uyên

Nằm trong câu thành ngữ nổi tiếng của người Thái: "Nhất Thanh, nhì Lò, tam Than, tứ Tấc", cánh đồng Mường Than chính là một trong bốn vựa lúa lớn và đẹp nhất vùng Tây Bắc. Đứng giữa cánh đồng, tụi mình sẽ cảm thấy bản thân thật nhỏ bé trước không gian bao la của đất trời.

Vào mùa thu hoạch, mình thích nhất cảm giác được xỏ giày đi bộ dọc theo các bờ ruộng, thong thả check-in giữa những bông lúa trĩu hạt. Và nếu thích, bạn có thể xin phép người dân để cùng trải nghiệm công việc gặt lúa, ôm lúa vô cùng mộc mạc và vui vẻ.

4.2 Vịnh Pá Khôm - "Vịnh Hạ Long" thu nhỏ của Lai Châu

Một tọa độ mới nổi nhưng đã nhanh chóng làm xiêu lòng hội mê sông nước chính là vịnh Pá Khôm, nằm trong lòng hồ thủy điện Bản Chát. Nước hồ ở đây quanh năm xanh ngắt một màu ngọc bích, phẳng lặng như gương và được bao bọc bởi những dãy núi đá vôi kỳ vĩ.

Đến vịnh Pá Khôm, tụi mình không thể bỏ qua các hoạt động thể thao dưới nước cực phê như chèo thuyền Kayak, lái mô tô nước tốc độ cao hay thong thả chèo ván đứng (SUP) đón hoàng hôn. Buổi tối, tụi mình có thể lựa chọn lưu trú tại các căn homestay ven vịnh để tận hưởng không gian tĩnh mịch, mát rượi.

4.3 Đồi thông Than Uyên - "Đà Lạt thu nhỏ" giữa núi rừng

Nằm ngay tại khu 7 của phố huyện Than Uyên, đồi thông này là điểm hẹn hò, cắm trại quen thuộc của giới trẻ địa phương. Với những hàng thông cổ thụ có tuổi đời trên 30 năm tuổi đứng hiên ngang, xanh ngắt, nơi đây mang một bầu không khí mát mẻ, thoang thoảng mùi nhựa thông cực kỳ dễ chịu. Tụi mình có thể cùng nhau chuẩn bị một chiếc bạt nhỏ, dựng lều, đốt chút than hoa làm tiệc nướng BBQ giữa rừng và phóng tầm mắt ngắm nhìn toàn cảnh phố huyện Than Uyên lung linh ánh đèn từ trên cao.

4.4 Vịnh Ta Gia và Làng cá Thẩm Phé

- Vịnh Ta Gia: Là một vùng lòng hồ rộng lớn khác thuộc thủy điện Huội Quảng. Đây là nơi tụi mình sẽ được đi thuyền đuôi én rẽ nước tham quan, tìm hiểu đời sống văn hóa đậm đà bản sắc của đồng bào người Khơ Mú, người Thái và thưởng thức những món ăn đặc sản tươi ngon được đánh bắt ngay tại lòng hồ.

- Làng cá Thẩm Phé: Tại đây, tụi mình sẽ được cùng các ngư dân bản địa xuống các lồng bè, học cách cho cá ăn, trải nghiệm kéo lưới đánh bắt các loại cá đặc sản vùng lòng hồ và cảm nhận nhịp sống lao động hăng say, rộn ràng của bà con.

4.5 Cung đường ruộng bậc thang Tà Mung

Nếu cánh đồng Mường Than mang vẻ đẹp bằng phẳng của một thung lũng lòng chảo thì Tà Mung lại thử thách tụi mình bởi những thửa ruộng bậc thang xếp tầng, leo dọc theo các sườn núi cao. Tọa lạc ở độ cao trên 1.100m so với mực nước biển, Tà Mung có khí hậu quanh năm mát mẻ, mây mù giăng lối. Đây là cung đường trekking săn ảnh mùa vàng tuyệt đỉnh, nơi tụi mình sẽ bắt trọn khoảnh khắc những thảm lúa vàng uốn lượn mềm mại quanh các sườn đồi mờ sương.

5 Trải nghiệm văn hóa và lễ hội đặc sắc tại Than Uyên

Cái hay của Than Uyên không chỉ nằm ở cảnh sắc thiên nhiên mà còn ở kho tàng văn hóa phi vật thể vô cùng phong phú của các đồng bào dân tộc anh em.

5.1 Tết Độc lập (2/9) - Ngày hội lớn nhất năm của Than Uyên

Ở Than Uyên, Tết Độc lập ngày 2/9 được bà con coi trọng và tổ chức lớn không kém gì Tết Nguyên đán. Vào dịp này, người dân từ khắp các bản làng người Thái, người Mông, người Khơ Mú... đều diện những bộ trang phục truyền thống lộng lẫy nhất để xuống phố trẩy hội.

Trải nghiệm đắt giá nhất của mình là được tay trong tay hòa vào vòng xòe Thái khổng lồ với sự tham gia của hàng nghìn người giữa sân vận động trung tâm. Cảm giác cùng reo hò theo tiếng trống, tiếng chiêng rộn rã và tham gia các trò chơi dân gian như ném còn, đẩy gậy, kéo co thật sự khiến mình phấn khích và nhớ mãi dù đã trở về.

5.2 Lễ hội Lùng Tùng - Lễ xuống đồng

Được tổ chức vào những ngày đầu xuân năm mới, Lễ hội Lùng Tùng là nghi lễ nông nghiệp quan trọng nhất trong năm của người Thái Than Uyên. Lễ hội mở đầu bằng phần tế lễ trang nghiêm để tạ ơn thần sông, thần núi và cầu cho một năm mùa màng bội thu, ngô lúa đầy kho. Sau phần lễ, tụi mình sẽ được chứng kiến hội thi cày bừa, gieo hạt đầu xuân của các chàng trai, cô gái bản và cùng cổ vũ cho các tiết mục văn nghệ quần chúng mộc mạc nhưng tràn đầy tiếng cười.

6 Thiên đường ẩm thực: Than Uyên có đặc sản gì ngon?

• Thịt trâu gác bếp & thịt lợn cắp nách nướng than hoa: Phần thịt săn chắc, thơm ngọt, nướng trên than hoa toả hương thơm lựng. Chấm cùng chẩm chéo cay tê hương vị càng bùng nổ.
• Thắng cố: Đây là món ăn đặc trưng của vùng rẻo cao Tây Bắc. Thưởng thức nồi thắng cố nghi ngút khói hòa quyện hương thơm của thảo quả, quế, hồi sẽ là trải nghiệm ẩm thực vô cùng độc đáo.
• Pa Pỉnh Tộp (Cá nướng gập): Cá chép hoặc cá trắm suối tươi rói được mổ dọc sống lưng, nhồi đầy các loại gia vị như mắc khén, hạt dổi, hành, thì là rồi kẹp tre nướng chín đều. Thịt cá bên trong ngọt lịm, thơm phức mùi gia vị đặc trưng.
• Pa Vá (Cá nướng ống nứa): Những chú cá nhỏ được làm sạch, trộn gia vị rồi cho vào ống nứa non nướng trên bếp củi. Khi ăn, vị ngọt của cá hòa cùng vị thơm của hương tre nứa, ăn kèm với một nắm xôi nếp dẻo bùi thì đúng là chuẩn vị.
• Các món ăn truyền thống của đồng bào Thái: Xôi tím dẻo thơm, da trâu nướng dai giòn sần sật, thịt pho đậm đà, mọ vịt béo ngậy, v.v. Điểm nhấn là mắc khén và hạt dổi xuất hiện trong từng món ăn, khiến hương vị càng thêm bùng nổ.

7 Những lưu ý cần thiết cho chuyến hành trình

Để chuyến đi trốn về miền "Đất gió" của tụi mình thật sự trọn vẹn, bạn hãy nhớ bỏ túi một vài kinh nghiệm thực tế này nha:

• Chuẩn bị trang phục đa dạng: Vì xung quanh Than Uyên là núi cao nên biên độ nhiệt ngày và đêm chênh lệch khá rõ. Dù đi vào mùa hè, tụi mình vẫn nên thủ sẵn một chiếc áo khoác gió nhẹ hoặc áo cardigan trong balo vì buổi tối gió thung lũng thổi về sẽ khá lạnh đó.
• Quà mang về cho người thân: Sau chuyến đi, tụi mình có thể ghé qua khu chợ đêm Ta Gia hoặc các cửa hàng nông sản ở phố huyện để mua các sản phẩm đạt chuẩn OCOP địa phương như gạo tẻ râu Seng Cù Mường Than dẻo thơm, chè sạch vùng cao hay những thanh thịt trâu, thịt lợn sấy Tây Bắc chuẩn vị về làm quà biếu gia đình.